Η χώρα των Ευρυτάνων κατά τον ΙΗ'-ΙΘ' αιώνα.

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ:
Αυτή η δουλειά ξεκίνησε σαν ιδέα το 1982. Άρχισε να υλοποιείται σταδιακά και συνέχισε να εμπλουτίζεται για τα επόμενα δεκαεπτά χρόνια, με μεγάλα όμως και αναγκαστικά ενδιάμεσα διαλείμματα.
Δύο είναι οι «φιλόδοξοι» στόχοι αυτής της προσπάθειας. Αρχικά, να γίνουν ευρύτερα γνωστά στο κοινό τα υπέροχα Ευρυτανικά γεφύρια, πράγμα που θα ήταν δύσκολο να επιτευχθεί με άλλον τρόπο, εξαιτίας της επιβεβλημένης αχρησίας τους. Δεύτερον, η προσωπική ανάγκη να γνωρίσω και τη μικρότερη γωνιά της ιδιαίτερης πατρίδας μου, με τις μεγάλες και μικρές εκπλήξεις που αυτή μπορεί να κρύβει .
Τονίζεται ότι η προσπάθεια είναι ερασιτεχνική και δεν έγινε από ειδικό επιστήμονα.
Αντλήθηκαν πληροφορίες από πολλές πηγές και προσφέρονται όλες χωρίς καμία αλλοίωση. Η δική μου επέμβαση αποσκοπούσε μόνο να ταξινομηθούν σωστά.
Ελπίζω ο αναγνώστης να ικανοποιηθεί.
Νίκος Κ. Αντωνόπουλος .

Βιβλιογραφία

-->

ΕΦΗΜΕΡΙΔΕΣ - ΠΕΡΙΟΔΙΚΑ

1. Στένωμα της Ευρυτανίας, Αρ. φύλλου 51, 40

2. Ο Φουρνάς των Αγράφων

3. Στερεά Ελλάς, Οκτώβριος 1973

4. Ευρυτανία, Αδέσμευτη πολιτική εφημερίδα

5. Απεραντιακά, 1993

6. Δυτική Φραγκίστα Ευρυτανίας, Αρ. φύλλου 27

7. Διάλογος, 15 Σεπτεμβρίου 1988

8. Επιστημονικό περιοδικό - Γεωτεχνικά επιστημονικά θέματα
9. Η Βράχα. Τεύχος 14-15 Φεβρουάριος 2016

ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ Ν. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΥ

1. Νίκου Γκάτσου, «Αμοργός», Ίκαρος 1993

2. Αρχιμανδρίτου Δαμασκηνού Βασιλόπουλου, «Η Παναγία της Επισκοπής», Ναύπακτος 1995

3. Γιώργου Η. Βαρλάμη, «Ευρυτανία», Αθήνα 1997

4. Εγκυκλοπαίδεια LIFE, Τόμος «Ο μηχανικός», Αθήνα 1977

5. Νομαρχίας Ευρυτανίας, Ευρυτανία τόπος και ποίηση, Αθήνα 1987

6. Επαμεινώντα Φραγκίστα, «Βίος του Κατσαντώνη», Επιμέλεια Π. Ι. Βασιλείου

7. Σπύρου Ι. Μαντά, «Τα Ηπειρώτικα γεφύρια»

8. Σπύρου Ι. Μαντά, «Το γεφύρι κι ο Ηπειρώτης»

9. Περιοδικό Κορφές του ΕΟΣ Αχαρνών, Τεύχος 88

10. Δημήτρη Σταμέλου, «ΚΑΤΣΑΝΤΩΝΗΣ Η αποθέωση της παλικαριάς», Έκδοση δεύτερη

11. Κων/νου Ανδρ . Μπακατσιά, «Η Καρίτσα Καρπενησίου», Αθήναι 1976

12. Τουριστικός Οδηγός Ευρυτανίας, Έκδοση Νομαρχίας Ευρυτανίας 1971

13. Βασίλη Χρηστάρα, Επιστημονικό περιοδικό, «Η τεχνική γεωλογία στην προστασία των μνημείων»

14. Τεγόπουλος – Φυτράκης, «Ελληνικό λεξικό», Πέμπτη έκδοση, 1991

15. Γ. Μπαμπινιώτη, «Λεξικό της νέας Ελληνικής γλώσσας», Κέντρο λεξικολογίας, Αθήνα, 1998

16. Ιστορικό ημερολόγιο ’98, Σύνδεσμος των Μεγαλοχωριτών «Η Αγία Παρασκευή»

17. Μιχαήλ Σταματελάτος – Φωτεινή Βάμβα Σταματελάτου, «Ελληνική Γεωγραφική Εγκυκλοπαίδεια», Εκδόσεις Τεγόπουλος – Μανιατέας

18. Γιάννη Δ. Κακαβά, «Οι Δομιανοί», Αθήνα, 1964

19. Άρη Φακίνου, «Το όνειρο του πρωτομάστορα Νικήτα», Μυθιστόρημα, Αθήνα, 1998, Εκδόσεις Καστανιώτη

20. Δημήτρη Γιαννακού, «Το χθες του Μεγάλου Χωριού», Αθήνα 1995

21. Σπύρου Μελετζή, «Με τους αντάρτες στα βουνά», Αθήνα, 1984  
22. Διονύση Χαριτόπουλου, ''Άρης ο αρχηγός των ατάκτων'', Αθήνα 2001, Εκδόσεις Εξάντας

ΑΠΟ ΤΗΝ ΒΑΣΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ -ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΠΑΝΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ

1. Π. Ι. Βασιλείου, «Η Επισκοπή Λιτζάς και Αγράφων», Αθήνα 1960

2. Π. Ι. Βασιλείου, «Οι σχολές των Αγράφων στα χρόνια της Τουρκοκρατίας, Charlotte 1978

3. Π. Ι. Βασιλείου, «Το μοναστήρι της Τατάρνας», Β’ Έκδοση, Αθήνα 1970

4. Π. Ι. Βασιλείου, «Ιστορικά Ευρυτανίας»

5. Aλεξ. Χ. Μαμμόπουλου, «Λαϊκή αρχιτεκτονική. Ηπειρώτες μαστόροι και γεφύρια», Αθήνα 1973

6. Άγις Θέρος, «Δημοτικά Τραγούδια», Αθήνα, 1909

7. Κ .Α. Σαρρή, «Χρονικό Κορυσχάδων», Αθήνα, 1986

8. Θωμά Δ. Μποκόρου, «Αιτωλία Ακαρνανία», Αγρίνιο, 1969

9. Θωμά Δ. Μποκόρου, «Η χώρα των Φαιάκων. Αιτωλία Ακαρνανία», Αγρίνιο

10. Σεραφείμ Κ .Τσίτσα, «Ελληνική ζωή και φύση», Αθήνα, 1977

ΑΠΟ ΤΗ ΒΑΣΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ

1. Κώστα Ν. Μπαλτά, «Καστανέα – Ευρυτανίας», Αθήνα, 1966

2. Γιάννη Α. Βράχα, «Από τα Δολιανά και την Κοντίβα», Αθήνα, 1980

3. Δημητρίου Ι. Φαλλή, «Κάλλιον Ευρυτανίας», Εκδόσεις Στεφ. Βασιλόπουλου, Αθήνα, 1982

4. Θεοδόσιος Ν. Παπαθέου, «Ο Προυσός και το μοναστήρι του», Αθήνα, 1966

«Τα αποκαλυπτήρια της εν Καρπενησίω προτομής του Γεωργίου Ζηνόπουλου» ( 2 Νοεμβρίου 1969 ), Αθήναι

ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΟΥ ΕΥΓΕΝΙΟΥ ΤΟΥ ΑΙΤΩΛΟΥ

1. Δ . Π . Καραπιπέρη, «Ξενάγησις στην Ευρυτανία», 1974

2. Δημοσθ. Γ . Γούλα, «Η Ευρυτανία και τα προβλήματά της», Αθήνα, 1946

3. Εταιρεία Ευρυτάνων Επιστημόνων, «Η Ευρυτανία σήμερα», Αθήνα, 1987

4. Γεωργίου Κων . Χρυσικού, «Το χωριό μου Μοναστηράκι Αγράφων Ευρυτανίας», Αθήναι,1986

5. Μάρκου Α. Γκιόλια, «Συμβολή στην ιστορία του κοινωνικού και πολιτιστικού χώρου της Ευρυτανίας και των Αγράφων κατά την Τουρκοκρατία», Αθήνα, 1986

6. Το δημοτικό τραγούδι «κλέφτικα», Επιμέλεια Αλέξης Πολίτης, Αθήνα, 1973

7. Παναγιώτου Κων. Βλάχου, «Ο Στέφανος Γρανίτσας και η λαογραφία της Ευρυτανίας», Αθήναι, 1961

8. Π . Ι . Βασιλείου, «Τα Άγραφα», Αθήναι, 1964

9. Π . Ι . Βασιλείου, «Η επανάσταση του ’21 στην Ευρυτανία και η καταστροφή του Καρπενησίου», Αθήναι, 1960

10. Π . Ι . Βασιλείου, «Χωριά της Ευρυτανίας που καταστράφηκαν και ερημώθηκαν», Αθήναι, 1969

11. Δ . Λουκόπουλου, «Στ’ Άγραφα. Ένα ταξίδι»

12. Β . Ν . Μαντούζα, «Η Βράχα», Αθήναι, 1981

13. Περιοδικό «Χωριάτικοι Αντίλαλοι», Τεύχος 15 / 1981

14. Περιοδικό «Απεραντιακά», Περίοδος Β’, Τεύχος 17 / 1989

15. Κώστα Σερ. Κρικελλή, «Μολόχα, Δολοπία, Άγραφα», Αθήνα 1974

16. Σερ. Τσίτσα, «Τα Άγραφα της Πίνδου», Αθήνα 1967

ΑΠΟ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ ΤΡΙΤΩΝ

1. «Χωριάτικοι Αντίλαλοι», τεύχη 33 & 56 ( Γ. Ντουφεκιάς )

2. Θωμά Σταμούλη, «Η Βαλαώρα Ευρυτανίας», Αθήνα 1991(Γεώργ. Κατσιάδας)

ΑΠΟ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΝΤΙΝΟΥ ΜΠΟΜΠΟΤΣΙΑΡΗ

1. Μάρκου Γκιόλια, «Άπαντα Στεφάνου Γρανίτσα», Εκδόσεις Τυμφρηστός, Αθήνα, 1970

2. «Τα Ντόρτικα της Ευρυτανίας», Συμβολή στα Ελληνικά «Μαστόρικα», Υπό Μανώλη Τριανταφυλίδη, Μόναχο, 1922

ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΜΑΔΑΣ

1. Ιωάννη Γ. Ζούμπου, «Το μοναστήρι των Δομιανών Ευρυτανίας σημαντικό μνημείο της Ορθοδοξίας», Αθήνα, 1998

2. Κλεομένη Σ. Κουτσούκη, «Ευρυτανικές Προσεγγίσεις», Ιστορικές εκδόσεις Βασιλόπουλου, Αθήνα,1990

      3.Κώστα Σ. Λάζου, «Το Στένωμα της Ευρυτανίας», Εκδόσεις Ελληνικά Γράμματα, Αθήνα, 2001 
ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΚΑΙ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΓΙΑΝΝΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗ
      1. Εφημερίδα Παναιτωλική 15 Νοεμβρίου 1957 Περίοδος Ε' Αρ. Φύλλου 4
 ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ
      1. http://e-trovato.blogspot.com 
      2. http://www.paparousi.gr
      3. http://www.evrytania.eu/
ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ
Νο 4. Από http://www.evrytan.gr
      9. Από http://www.palaiobibliopolio.gr
    10. Από http://www.karditsa-net.gr
    16. Από http://www.tsamantas.com
    17. Από http://www.aspropotamos.org
    18. Από http://www.meganisitimes.gr
    19. Από http://myoxya.gr
    23. Από http://10gym-patras.ach.sch.gr
    25. Από http://kastanianikonitsis.blogspot.com/
    26. Από http://valiacaldadog.blogspot.com
    73. Από http://aetostz.blogspot.com
    79. Από http://www.evrytania.eu/
    83. Από http://el.trekearth.com
    84. Από http://www.travelsecrets.gr
    87. Από http://www.evrytan.gr
  101. Από http://www.nikosklitsikas.gr

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ:

- Εισαγωγικό σημείωμα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ:

- Η πρώτη επαφή με την Ευρυτανία
- Τα αρχαιολογικά της ενδιαφέροντα
- Η εποχή της ευημερίας
- Η αρχιτεκτονική
- Το τότε και το σήμερα
- Τα γεφύρια σαν υλικό έρευνας
- Η έρευνα. Δημιουργία – Περιεχόμενο
- Τα προβλήματα
-
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ

- Ειδική Παρουσίαση του νομού
- Η ανάγκη επικοινωνίας
- Τα ξυλογέφυρα & τα καρέλια. Τα καρέλια
- Το πέτρινο γεφύρι
- Η αναζήτηση των πόρων
- Οι πρώτες επαφές
- Τα μπουλούκια. Η μαρτυρία ενός μάστορα
- Η επιλογή του χώρου και η συμφωνία
- Η θεμελίωση
- Οι προετοιμασίες
- Τα ξύλινα στηρίγματα
- Το σχήμα
Α. Το τόξο
Β. Το κλειδί
Γ. Το γέμισμα
Δ. Τα πεζούλια και οι ακράδες
Ε. Τα στολίδια
- Το όνομα
- Ο περιβάλλων χώρος
Α. Τα χάνια
Β. Οι νερόμυλοι
Γ. Οι νεροτριβές και τα μαντάνια
Οι νεροτριβές
Τα μαντάνια
Δ. Τα υδροπρίονα




ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ:

- Χάρτης της Ευρυτανίας με τα γεφύρια
- Αναλυτική παρουσίαση κοιλάδων & γεφυριών
- Η κοιλάδα των ποταμών Καρπενησιώτη - Κρικελλοπόταμου - Τρικεριώτη
- Η κοιλάδα του ποταμού Μέγδοβα
- Η κοιλάδα του ποταμού Αγραφιώτη
- Η κοιλάδα του ποταμού Αχελώου